Steun ons en help Nederland vooruit

woensdag 16 september 2020

Draagvlakonderzoek fusie Wijchen-Druten

Op 22 september heeft de raad van Wijchen (en die van Druten) besloten dat er een Draagvlakonderzoek wordt gehouden over verdere samenwerking tussen Wijchen en Druten. Het is een van de stappen in het proces dat kán leiden tot fusie tussen de twee gemeenten. Als de uitkomsten er zijn beslist de gemeenteraad of de volgende stappen gezet worden: een Principebesluit om te gaan fuseren, een Herindelingsontwerp en een Herindelingsadvies. 

  • Draagvlakpeiling. De peiling zal gedaan worden in oktober-november, half november moeten de resultaten bekend zijn. De peiling bestaat uit de volgende onderdelen:
    – Peiling ondernemers (3 avonden in Wijchen en Druten)
    – Peiling maatschappelijke organisaties (4 avonden in Wijchen en Druten)
    – Peiling inwoners middels een enquête (representatief). Aan de stemgerechtigde inwoners wordt gevraagd een vragenlijst in te vullen.
    – Peiling inwoners middels inwonersavonden (14 in Wijchen en Druten)

    U kunt zich vanaf 23 september aanmelden voor de bijeenkomsten door via het aanmeldformulier op de website www.wijchen.nl/samenvoeging. Hier vindt u ook allerlei andere informatie.

De Draagvlakpeiling was een van de hoofdonderwerpen van de raadscommissievergadering van 15-9-2022. U treft daarbij ook de video-opname van de bijeenkomst. De hele opname duurt 3 uur, D66 is aan het woord vanaf minuut 22 over de evaluatie van de WDW (Werkorganisatie Druten-Wijchen) en vanaf 1:32 over het Draagvlakonderzoek.

Samenwerking Wijchen & Druten

Namens D66 Wijchen hield Kees van Galen tijdens de commissievergadering van 15 september het volgende betoog over het proces en het draagvlakonderzoek.

In verkiezingsprogramma (GR2018-2022) van D66 Wijchen staat het volgende: “Waar het gaat om regionale bestuurlijke samenwerking gaat onze voorkeur uit naar een model met Nijmegen in het centrum met aan weerszijden de twee sterke gemeenten Berg en Dal en Maas en Waal. […] Nauwere samenwerking binnen Maas en Waal is het eerste streven. Wat dit betreft is de ambtelijke fusie met Druten de eerste stap.”

Dat was ons standpunt 3 jaar geleden en dat is ons standpunt nu. Eerst kijken waar je wilt komen, en in dat licht beslissen. We merken dat velen in onze achterban dat steunen. Maar dat betekent ook dat je nu én de mogelijke fusie met Druten moet beoordelen én nu al moet communiceren over dat vergezicht van Maas en Waal en dat moet meenemen in het draagvlakonderzoek.

Wij hebben als D66 Wijchen (toen andere partijen nog in de ontkenningsfase waren) ook vanaf het begin gezegd dat na een ambtelijke fusie een herindeling een logische vervolgstap is. Maar er zitten ook best wel haken en ogen aan. Dat realiseren we ons goed.

We hebben daarom ook kritisch gekeken naar de Financiële scan Wijchen & Druten door de provincie. Daaruit blijkt dat het om twee gezonde gemeenten gaat, maar dat er ook grote verschillen zijn. Bij bestuurlijke herindeling gaan alle reserves en schulden van de bestaande gemeenten over naar de nieuwe fusiegemeente.

Wat dit punt betreft zouden we van het college graag opheldering willen of er verevening plaatsvindt, in hoeverre en in welke periode de gemeenten al dan niet vrij zijn om verplichtingen aan te gaan en of de samengevoegde balans per 1-1-2023 voldoende ruimte biedt voor investeringen in de toekomst, of er dan genoeg leencapaciteit is voor zowel bestaande als nieuwe plannen*. Voor ons is het een belangrijke overweging dat de nieuwe gemeente gezond blijft, dat we niet door de fusie moeten bezuinigen maar kunnen blijven investeren en dat de voorzieningen en de dienstverlening op peil blijven en de lasten voor de burgers niet stijgen.

We beslissen nu nog niet over een fusie, maar wel over het Draagvlakonderzoek. Wij vinden het belangrijk dat dit wordt gehouden en dat dit goed gebeurt. We willen weten hoe er over een eventuele fusie wordt gedacht, niet alleen door inwoners, maar ook door ondernemers, maatschappelijke instellingen en buurgemeenten.

Enkele tegenstanders doen net of alles al is beklonken en dat inwoners niets te zeggen hebben. Het proces gaat nu pas van start en er moet veel gebeuren in korte tijd. Er komen inloopavonden, maar voor D66 Wijchen is vooral de enquête van groot belang. Door een afgewogen enquête met goede vragen kun je meten hoe inwoners erover denken. Dat kan door een grote steekproef te nemen. Wetenschappelijk is dat zeer verantwoord. Mochten andere partijen wensen om alle kiesgerechtigden te bevragen, zodat niemand het gevoel heeft dat hij of zij zijn stem niet heeft kunnen laten horen, dan kunnen we daarin meegaan.

Opdat inwoners en ondernemers een goede afweging kunnen maken zijn informatie en communicatie essentieel. Dat had wat ons betreft wel wat eerder gemogen, maar het is goed te zien dat er veel informatie staat op de website en dat er goede plannen zijn voor communicatie via de brievenbus en digitaal. Als we over digitaal hebben benadrukken we het belang van het tegemoet komen aan inwoners die minder taalvaardig en minder digitaal vaardig zijn. Dat zowel in de communicatie als in de uitvoering van de enquête, ik neem aan dat dit extra aandacht heeft van het college?

In de communicatie is het ook van groot belang om niet alleen te zenden vanuit het torentje van het Kasteel, maar in te gaan op de vragen die er spelen bij inwoners. Gaat Wijchen verdwijnen? Moet ik voor mijn paspoort naar Druten? Wij pleiten er daarom ook voor om duidelijkheid te bieden over wat voor soort gemeente je wilt zijn, vanuit dat vergezicht van Maas en Waal, maar ook qua karakter: een Maas-en-Waalse gemeente waarin de eigenheid, de identiteit en de leefbaarheid van de kernen centraal staat. En misschien is dat gezichtspunt op termijn wel de basis om naar de toekomst van de hele regio te kijken.

Tenslotte: wat doen we met de uitkomsten van de draagvlakmeting? Wat ons betreft is duidelijk dat de gemeenteraad het hoogste orgaan is. Laat daar geen misverstand over zijn. De raad beslist. Maar dat doen we niet vanuit een ivoren toren. We horen onze eigen achterban en we horen wat er leeft onder ondernemers, maatschappelijke organisaties en inwoners. Als een zeer duidelijke meerderheid fusie met Druten geen goed idee vindt, met inhoudelijke argumenten die ons overtuigen, dan is het wat ons betreft duidelijk dat er een pas op de plaats moet worden gemaakt.


*Het antwoord van wethouder Gerrits op deze vragen (tijdens de commissievergadering van 15-9-2022) was: “Er vindt geen verevening plaats, wel komen er afspraken over de inzet van reserves na de fusie. Tot het ontwerp is vastgesteld hebben de gemeenten een vrije keuze over investeringen. Daarna zullen ze (volgens bepaalde criteria zoals hoogte) aan de provincie moeten worden voorgelegd. Maar nu al maken we afspraken met Druten om de begrotingen naar elkaar te laten toegroeien zodat ze eventueel straks ineen geschoven kunnen worden. Als de herindeling doorgaat worden de balansen per 1-1-2023 samengevoegd.”


3 amendementen

Tijdens de raadsvergadering van 22 september (klik hier om de vergadering terug te kijken) werden er (mede door D66) drie amendementen ingediend, die alle drie werden aangenomen. Daarmee zijn er wijzigingen gekomen op het door het college voor gestelde onderzoek.

Alle kiesgerechtigde Wijchenaren een stem!

Hoewel een steekproef van 8000 wetenschappelijk meer dan verantwoord is voor een goed onderzoek, is om tegemoet te komen aan het gevoel dat iedereen zich gehoord moet weten besloten om alle kiesgerechtigden om hun mening te vragen. Klik hier voor de motie, hij werd unaniem ingediend en aangenomen.

Duidelijke herkenbare vraag in draagvlakonderzoek wat inwoners van een mogelijke fusie vinden

Een duidelijke vraag, maar geen platte ja/nee vraag, waarin de inwoners kunnen aangeven hoe ze denken over herindeling met Druten en met welke argumenten. Klik hier voor de motie, hij werd unaniem aangenomen.

Vraag naar dorpengemeente in Maas en Waal

Een vraag toevoegen aan de enquête, waarin inwoners gevraagd wordt naar hun mening over de verdere toekomst, moeten we streven naar verdere samenwerking binnen Maas en Waal en wat voor soort gemeente willen we zijn? Over deze motie (ingediend door CDA, D66 en Kernachtig Wijchen) was de meeste discussie. Voor D66 Wijchen is deze vraag vanzelfsprekend en ook nodig. “Wij pleiten er daarom ook voor om duidelijkheid te bieden over wat voor soort gemeente je wilt zijn, vanuit dat vergezicht van Maas en Waal, maar ook qua karakter: een Maas-en-Waalse gemeente waarin de eigenheid, de identiteit en de leefbaarheid van de kernen centraal staat. En misschien is dat gezichtspunt op termijn wel de basis om naar de toekomst van de hele regio te kijken.” Klik hier voor de motie, hij werd aangenomen.